II. Abdülhamit döneminden kalan bir belge, Söğüt’ün geçmişine uzanan dikkat çekici bir hikâyeyi günümüze taşıyor.
“Devlet-i Aliye-i Osmaniye Tezkeresi” adı verilen bu belge, Osmanlı döneminde kullanılan ilk kimlik belgeleri arasında yer alıyordu.
Üzerinde padişahın tuğrasını taşıyan tezkerede, bir insanın kimliğini bugün alışık olduğumuzdan çok daha ayrıntılı biçimde anlatan bilgiler bulunuyordu.
Kişinin adı, baba ve anne adı, doğum yeri ve tarihi, milleti, mesleği ve medeni hâli belgede yer alırken, fiziksel özellikleri de tek tek kaydediliyordu.
Boyu, göz rengi, siması ve kişiyi diğerlerinden ayırabilecek belirgin özellikleri dahi bu eski kimlik belgesinde yer alıyordu.
Bugün bir arşiv belgesi olarak karşımıza çıkan bu tezkere, aslında yalnızca bir kimlik belgesi değil, Osmanlı toplumunda insanların nasıl kayıt altına alındığını gösteren önemli bir tarihî tanıklık niteliği taşıyor.
Üstelik belgenin bir Söğütlü vatandaş adına düzenlenmiş olması, onu Bilecik’in geçmişi açısından daha da özel kılıyor.
Yaklaşık 130 yıl öncesinden kalan bu belge, Söğüt’te yaşamış bir insanın adını, ailesini, mesleğini ve görünüşünü bugüne taşıyan sessiz bir zaman kapsülü gibi duruyor.
Bir zamanlar bir insanın cebinde taşıdığı bu küçük belge, bugün Söğüt’ün geçmişine açılan büyük bir pencere olarak arşivlerdeki yerini koruyor.
