KOBİ'lere uygun şartlarda finansman imkânı sağlaması amacıyla hayata geçirilen TOBB Nefes Kredisi, esnaf ve sanayiciye nefes olmak yerine adeta nefes darlığı yaşattı. Büyük bir umut ve heyecanla bankaların yolunu tutan, bu krediye gerçekten ihtiyacı olan birçok kişi ise hayal kırıklığıyla evine geri döndü.
TOBB, KGF ve bankaların iş birliğiyle kullandırılacağı açıklanan kredide, 24 aya kadar vadelerde yıllık yüzde 36, 24 ayın üzerindeki vadelerde ise yıllık yüzde 34 faiz uygulanacağı duyuruldu. Kredi, 6 ay anapara ödemesiz dönem dâhil olmak üzere azami 48 ay vadeli olarak planlandı. Bir firmanın kullanabileceği azami kredi limiti ise 3 milyon TL olarak açıklandı. Yeni TOBB Nefes Kredisi kapsamında ilk etapta 25 milyar liralık kaynak kullanıma açılırken, yıl içerisinde ilave limitlerle kredi hacminin 100 milyar liraya ulaştırılması hedeflendi.
Ancak sahada yaşananların, açıklanan tabloyla örtüşmediği öne sürüldü. Krediye gerçekten ihtiyaç duyan birçok esnaf ve sanayicinin çeşitli gerekçelerle geri çevrildiği, buna karşılık bazı başvuruların ise herhangi bir zorluk yaşanmadan sonuçlandırıldığı iddia edildi.
ONAYLANSA BİLE HEMEN ÇEKEMİYORSUN
Özellikle banka şubelerinde uygulamaların standart olmadığı yönündeki şikâyetler dikkat çekiyor. Bankaların daha önce kendileri ile çalışmayan kişilere sıcak bakmadığı ve genelde olumsuz yanıt verdiği görülüyor. Ya da o banka ile çalışma zorunluğu getiriyor. Bankaların ve bazı şube yöneticilerinin başvurularda farklı değerlendirmeler yaptığı, yalnızca bir günlük ödeme gecikmesi bulunan esnaf ve sanayicilerin kredi kullanamadığı öne sürüldü. Kredi onayı alan bazı işletmelerin ise hiçbir yasal zorunluluk bulunmadığı halde kullandırılan kredi tutarının yaklaşık bir hafta süreyle blokede tutulduğu iddiaları da tepkilere neden oldu.
Yüzde 80'ine Kredi Garanti Fonu'nun kefil olduğu bu kredi paketinin temel amacının, ekonomik sıkıntı yaşayan ve finansmana erişmekte zorlanan işletmelere destek olmak olduğu ifade edilirken, uygulamada tam tersine birçok küçük işletmenin sistem dışında bırakıldığı yönünde eleştiriler yükseliyor.
ZOR DURUMDA OLANA LAZIM
En çok tepki çeken konuların başında ise, sadece bir günlük ve düşük tutarlı gecikmesi bulunan işletmelerin dahi krediye erişememesi geliyor. Ekonomik olarak zor günlerden geçen esnaf, "Zaten zor durumda olduğumuz için bu krediye başvuruyoruz. Bir günlük gecikme nedeniyle tamamen sistem dışına itilmek, kredi paketinin amacına aykırı" diyerek yaşadıkları mağduriyeti dile getiriyor.
Ekonomik şartların her geçen gün ağırlaştığı bir dönemde, onlarca kişiye istihdam sağlayan işverenlerin finansmana ulaşamaması, yalnızca işletmeleri değil, çalışanları ve ailelerini de doğrudan etkiliyor. Esnaf ve sanayiciler, "Nefes Kredisi" adıyla duyurulan destek paketinin uygulamada birçok kişi için "nefes kredisi değil, nefes darlığı kredisine dönüştüğünü" savunuyor.
GEREKLİ ADIM BEKLENİYOR
Türkiye'nin birçok ilinde olduğu gibi Bilecik'te de esnaf ve sanayiciler, krediye erişimde yaşandığı iddia edilen sorunların giderilmesini, uygulamada birlik sağlanmasını ve gerçekten ihtiyacı olan işletmelerin destekten faydalanabilmesi için yetkililerin gerekli adımları atmasını bekliyor.
Kamuoyunda oluşan en büyük soru ise şu: Eğer bu kredi, ekonomik olarak zor durumda bulunan işletmelere can suyu olmak için hazırlandıysa, en fazla desteğe ihtiyaç duyan kesim neden ilk elenen grup oluyor? Bu soruya verilecek yanıt, hem kredi paketinin amacını hem de uygulamadaki adalet tartışmalarını belirleyecek.
